İZMİR — Yunanistan'ın Kavala kentinden Türkiye'ye uzanan mübadele yolculuğunun tanıklarından 96 yaşındaki Nezihe Dilmen, ailesiyle birlikte İzmir'e yerleştikleri dönemi ve Mustafa Kemal Atatürk ile karşılaşma anısını paylaştı.
İzmir'in Foça ilçesinde yaşamını sürdüren Dilmen, küçük yaşta ailesiyle birlikte Kavala'dan yola çıkarak yaklaşık bir ay süren yolculuğun ardından İzmir'e ulaştıklarını belirtti. Toplam dokuz köy halkının eşyaları ve hayvanlarıyla birlikte büyük bir alanda toplandığını aktaran Dilmen, Atatürk'ü gördüğü günü şu sözlerle anlattı:
"Bizi bir mağaza gibi büyük bir yere koydular. Eşyalarıyla, hayvanlarıyla tam dokuz köy. Oradayken Atatürk geldi. Ayağında potur bir pantolon, başında ise kepi vardı. O zamanlar ufaktım, her yer çok kalabalıktı. Atatürk kurtarıp bizi buralara getirdi, yerleşecek yer verdi. Herkes istediği yere oturdu."
Mübadele Öncesi Yaşanan Zorluklar
Dilmen, ailesinin Kavala'da geçirdiği son döneme dair annesinden dinlediği tanıklıkları da aktardı. Babasının savaştan yaralı döndüğünü ve o dönemin yetersiz imkanları nedeniyle hayatını kaybettiğini belirten Dilmen, köylerinde maruz kaldıkları baskılara değindi:
"Genç erkekler askere gitmişti. Kalan yaşlıların kollarını arkadan bağlayıp kuyulara atmışlar, bazıları kaçıp çalıların arasına saklanmış. Evlerimize ortak olmuşlar, hayvanların sütünü ve ekinlerimizi almışlar. Annemler buğdaylarını ortası delik bir ağaca saklarmış. Atatürk toplam dokuz köyü bir araya getirdi, ardından İzmir'e geldik."
Foça'da hayatını sürdüren Nezihe Dilmen, mübadelenin ve Cumhuriyet'in ilk yıllarının canlı tanıklarından biri olarak anılarını yaşatmaya devam ediyor.