DIŞ HABERLER — Alman Havacılık ve Uzay Merkezi (DLR), Amerikan Havacılık ve Uzay Ajansı (NASA) ve Kanada Uzay Ajansı (CSA) ile birlikte Ay yüzeyinde tarımsal üretim yapılması amacıyla ortak bir araştırma projesi başlattı. Uluslararası Ay Tarım Modülü - Yer Test Göstericisi (LAM-GTD) adı verilen proje, uzun süreli Ay misyonlarında görev alacak astronotların taze gıda ihtiyacını karşılamayı hedefliyor.
Aşırı yüzey koşullarına kapalı ekosistem çözümü
Atmosferin bulunmadığı, su kaynaklarının kısıtlı olduğu, kozmik radyasyonun yüksek seyrettiği ve sıcaklık dalgalanmalarının yaşandığı Ay koşullarında bitkilerin doğrudan regolit adı verilen Ay toprağında yetiştirilmesi mümkün görünmüyor. Bilim insanları bu engelleri aşmak için çevre koşullarından tamamen izole edilen kapalı devre yetiştirme sistemleri üzerinde çalışıyor.
Geliştirilen konsept doğrultusunda, sera ünitesi astronotların yaşam ve çalışma alanlarına entegre edilecek. Böylece hem bitkilerin büyüme evreleri incelenecek hem de sera ile yaşam destek sistemlerinin birbirini nasıl besleyebileceği test edilecek. Projenin yer gösterim sisteminin öncelikle Dünya üzerinde inşa edilmesi, nihai uygulama kararının ise en geç 2032 yılına kadar verilmesi planlanıyor.
Antarktika ve uzay istasyonu deneyimleri birleşiyor
NASA, daha önce Uluslararası Uzay İstasyonu'nda (ISS) yürüttüğü deneylerde marul, Çin lahanası ve acı biber gibi ürünleri mikro yer çekimi altında yetiştirmeyi başarmıştı. Projenin Alman ortağı DLR ise 2018-2023 yılları arasında Antarktika'daki Neumayer III Araştırma İstasyonu yakınlarında kurulan EDEN ISS serasında edindiği tecrübeleri projeye aktarıyor.
Antarktika'nın zorlu iklim koşullarında doğal güneş ışığı ve toprak kullanılmadan LED aydınlatmalar ile besin çözeltileriyle işletilen serada domates, salatalık, turp, marul ve çilek yetiştirilmiş; beş yıllık süreçte yaklaşık bir ton taze sebze hasat edilmişti. Araştırmacılar, Antarktika'daki zorlu lojistik ve çevresel deneyimlerin Ay'da kurulması planlanan modüler tarım sistemlerinin temelini oluşturacağını belirtiyor.