Dünya

BM'de "cinayet şüphelisi Robotlar" Krizi: Bağlayıcı Yasak 2028'e Ertelendi

Cenevre'de toplanan 128 ülke, otonom silahların yasaklanmasını görüşme konusunda uzlaşamadı. ABD, Rusya ve İsrail karara karşı çıktı.

BM'de "Katil Robotlar" Krizi: Bağlayıcı Yasak 2028'e Ertelendi - Dosya Haber
🎙️ Haberi Sesli Dinle:

CENEVRE — Birleşmiş Milletler (BM) çatısı altında İsviçre'nin Cenevre kentinde bir araya gelen 128 ülke, kamuoyunda "cinayet şüphelisi robotlar" olarak bilinen ölümcül otonom silah sistemlerine yönelik bağlayıcı kurallar getirilmesi konusunda uzlaşmaya varamadı.

Belirli Konvansiyonel Silahlar Sözleşmesi (CCW) tarafı ülkeler, yapay zekâ destekli savaş teknolojilerindeki artış ve hesap verebilirlik eksikliği nedeniyle yeni bir anlaşma taslağını görüşmek üzere bir hafta süren toplantılar gerçekleştirdi. Ancak Cumartesi günü yapılan oturumda, bağlayıcı bir yasak müzakeresi başlatacak yetki kararı çıkmadı. Katılımcı ülkeler bunun yerine, olası bir düzenleme üzerinde 2028 yılına kadar "detaylı çalışma yürütülmesi" konusunda anlaştı. Hak örgütleri ve sivil toplum kuruluşları bu ertelemeyi "hayal kırıklığı" olarak nitelendirdi.

ABD Rusya ve İsrail Karşı Çıktı

Geçtiğimiz ay yaklaşık 100 ülke, insan müdahalesi olmadan ateş açabilen silahlar için acilen bağlayıcı kurallar getirilmesi gerektiği yönünde görüş bildirmişti. Ancak kararların tüm üye devletlerin oybirliğini gerektirdiği CCW toplantısında; ABD, Rusya ve İsrail başta olmak üzere önde gelen silah üreticisi ülkeler bu adıma karşı çıktı.

Cenevre konferansına başkanlık eden İsviçreli diplomat Julien Thoeni, sürecin uluslararası insancıl hukuk kapsamında hangi silahların yasaklanıp hangilerinin düzenlenerek izin verilebileceğini belirlemesi gerektiğini ifade etti.

Otonom Silahlar Nasıl Çalışıyor?

BM tanımına göre ölümcül otonom silah sistemleri; insan operatörün müdahalesi olmadan hedefi tespit eden, seçen ve can kaybına yol açacak şekilde etkisiz hâle getiren silah ve teknoloji bileşenlerinden oluşuyor. Sahaya sürülmeden önce belirli bir "hedef profili" ile programlanan bu sistemler, yüz tanıma gibi sensör verilerini kullanarak eşleşen hedeflere ateş açıyor.

BM uzmanları, otonom silahların çalışması için yapay zekânın şart olmadığını ancak hedef tespitinde yapay zekâ kullanılmasının hukuki, etik ve insani riskleri büyüttüğünü vurguluyor. Tüm uyarılara rağmen yapay zekâ destekli silahların halihazırda Ukrayna ve Sudan'daki savaşlar ile Gazze Şeridi ve Orta Doğu'daki çatışmalarda kullanıldığına dikkat çekiliyor.

Kaynak:Al Jazeera

İlgili Haberler