ANTALYA — Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (COP31) Zirvesi için Antalya'da bir araya gelen dünya liderleri ve uzmanlara hitap eden BM İklim Değişikliği İcra Sekreteri Simon Stiell, iklim değişikliğinin halk sağlığına yönelik oluşturduğu küresel tehditleri gündeme taşıdı.
Zirvenin açılışında konuşan Simon Stiell, aşırı hava olaylarının ve çevre felaketlerinin sağlık altyapılarını sarstığını belirterek, iklim krizinin artık "pandemi boyutlarında küresel bir sağlık acil durumu" haline geldiğini vurguladı.
Fosil Yakıtların Sağlık Faturası Artıyor
Müzakerelerde ülkelerin kritik bir yol ayrımında olduğunu ifade eden Stiell, fosil yakıtlara bağımlılığın getirdiği sürekli maliyetlere katlanmak ile küresel ekonomiyi temiz enerji çağına taşımak arasında bir seçim yapılması gerektiğini kaydetti. İklim riskinin sağlık sistemlerindeki her zayıf noktayı açığa çıkardığını hatırlatan Stiell, elektrik kesintileri ve su arıtma tesislerindeki aksamaların kritik hizmetleri doğrudan kilitlediğine dikkat çekti.
Lancet Countdown 2026 raporunda paylaşılan verilere göre, fosil yakıt tüketimi ve insan kaynaklı iklim değişikliğinin tetiklediği açık hava kirliliği ile aşırı sıcak dalgaları, dünya genelinde her yıl yaklaşık 3,3 milyon erken ölümle doğrudan ilişkilendiriliyor.
Sıcaklık Kayıtları ve Bulaşıcı Hastalık Riski
Dünya Meteoroloji Örgütü'nün yayımladığı son analizler ise son 12 yılın küresel ölçekte kaydedilen en sıcak dönem olduğunu ortaya koydu. Artan sıcaklıklar, kuraklık ve düzensiz yağış rejimleri; orman yangını dumanı, gıda güvencesizliği ve temiz suya erişim engellerinin yanı sıra kolera, sıtma ve dang humması gibi su ile vektör kaynaklı hastalıkların etki sahasını genişletiyor.
Ulusal uyum planlarının sağlık güvenliğini merkeze alması gerektiğini belirten Stiell, kliniklerin aşırı sıcak hava dalgalarında ve sellerde çalışabilir kalmasının hayati önem taşıdığını ifade ederek, emisyonlar düşürülmeden hiçbir sağlık sisteminin aralıksız ısınan bir gezegene tam anlamıyla dayanamayacağı uyarısında bulundu.