İSTANBUL — Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Klinik Sorumlusu Doç. Dr. Murat Akarsu, Türkiye'de yaklaşık 10 milyon kişinin diyabetle yaşadığını ve bunların 4,37 milyonunun hastalığının farkında olmadığını açıkladı.
Dünya Diyabet Günü dolayısıyla değerlendirmelerde bulunan Akarsu, diyabetin küresel ölçekte olduğu gibi Türkiye'de de büyüyen bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini belirtti. Avrupa Birliği ülkelerinde diyabet sıklığının ortalama yüzde 9,8 düzeyinde olduğunu aktaran Akarsu, Türkiye'nin diyabet yükü yüksek ülkeler arasında yer aldığını vurguladı.
Uluslararası Diyabet Federasyonu'nun (IDF) 2025 yılı verilerine dikkat çeken Akarsu, Türkiye'deki diyabetli erişkinlerin yaklaşık yüzde 45,5'inin durumundan tam olarak haberdar olmadığını, bu oranın yaklaşık 4,37 milyon kişiye karşılık geldiğini ifade etti.
Yaşam Biçimi ve Tip 2 Diyabetin Gençlere İnmesi
Diyabetin yaygınlaşmasının toplumsal yaşam biçimindeki dönüşümle bağlantılı olduğunu kaydeden Akarsu, masa başı çalışma, motorlu ulaşım, hazır gıda tüketimi ve fiziksel aktivite yetersizliğinin hastalığı tetiklediğini söyledi. Büyükşehirlerdeki uzun ulaşım süreleri, düzensiz çalışma saatleri ve güvenli yürüyüş alanlarının azlığının hareketliliği kısıtladığını belirten Akarsu, ekonomik koşullar, eğitim düzeyi ve çevresel etkenlerin de hastalık üzerinde belirleyici olduğunu dile getirdi.
Hastalığın artık yalnızca ileri yaşlarda görülmediğine işaret eden Akarsu, özellikle tip 2 diyabetin ergenlik ve genç erişkinlik dönemlerinde arttığını aktardı. Çocukluk çağı obezitesindeki yükselişin önemli bir risk oluşturduğunu vurgulayan Akarsu, şu ifadeleri kullandı:
"Dolayısıyla böbrek, göz, sinir ve kalp-damar komplikasyonlarının gelişme riski artmaktadır. Artık diyabeti yalnızca 50-60 yaşından sonra karşılaşacağımız bir hastalık olarak görmemeliyiz. Çocukluk çağından itibaren sağlıklı beslenme, hareketli yaşam ve kilo kontrolü alışkanlıkları kazandırılmalıdır. Diyabetle mücadele çocukluk çağında başlamalıdır."
Belirtiler Risk Grupları ve Organ Hasarı
Tip 2 diyabetin uzun yıllar belirti vermeden ilerleyebildiğini hatırlatan Akarsu, bazı vakaların ilk kez göz muayenesi veya başka amaçla yapılan kan ve böbrek testleri sırasında tespit edildiğini kaydetti. Çok su içme, sık idrara çıkma, ağız kuruluğu, açıklanamayan kilo kaybı, halsizlik, bulanık görme ve yaraların geç iyileşmesinin başlıca belirtiler arasında bulunduğunu belirten Akarsu, taramalar için bu şikayetlerin ortaya çıkmasının beklenmemesi gerektiğini vurguladı.
Akarsu, 40 yaş ve üzerindeki bireylerin, fazla kilolu veya obez kişilerin, birinci derece yakınlarında diyabet öyküsü bulunanların ile hipertansiyon ve kan yağı yüksekliği yaşayanların düzenli olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Kontrolsüz yüksek kan şekerinin sistemik bir metabolik hastalık olarak büyük ve küçük damarları etkilediğini belirten Akarsu; görme kaybı, kronik böbrek yetmezliği, sinir sisteminde duyu kaybı, kalp krizi, inme, ayak yaraları ve enfeksiyonların ciddi komplikasyonlar arasında yer aldığını sözlerine ekledi.