ANKARA — Emeklilerin ocak ayında alacağı maaş artışına yönelik hazırlıklarda, seyyanen artış yerine prim günü ve ödenen prim tutarını temel alan kademeli refah payı modeli öne çıktı. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen teknik çalışmalarda, olası artış senaryolarının bütçe dengelerine etkisi analiz ediliyor.
Taslak planlamaya göre emeklilere ilk olarak temmuz-aralık dönemini kapsayan altı aylık enflasyon farkı yansıtılacak. Orta Vadeli Program hedefleri doğrultusunda yapılan projeksiyonlarda, SSK ve BAĞ-KUR emeklileri için yaklaşık yüzde 10, toplu sözleşme hükümlerine tabi memur emeklileri için ise yüzde 5'lik sözleşme zammıyla birlikte yaklaşık yüzde 8 oranında enflasyon farkı öngörülüyor.
Zam senaryoları ve taban aylık hesabı
Yüzde 10'luk artış varsayımına göre 25 bin TL aylık alan bir SSK veya BAĞ-KUR emeklisinin geliri 27 bin 500 TL'ye, 30 bin TL alanın aylığı 33 bin TL'ye, 40 bin TL alanın maaşı ise 44 bin TL'ye yükseliyor. Mevcut taban aylık olan 23 bin 552 TL'ye aynı oranın uygulanması durumunda tutar 25 bin 907 TL'ye ulaşıyor; yasal düzenlemeyle tabanın 26 bin TL seviyesine tamamlanması ihtimali üzerinde duruluyor. Memur emeklilerinde ise 31 bin 528 TL seviyesindeki en düşük maaşın yüzde 8'lik beklentiyle yaklaşık 34 bin 50 TL'ye çıkması hesaplanıyor.
| Emekli Statüsü / Maaş Grubu | Mevcut Tutar (TL) | Tahmini Artış Oranı (%) | Yeni Tutar (TL) | |:--- |:--- |:--- |:--- | | Taban SSK / BAĞ-KUR Aylığı | 23.552 | %10 | 25.907 (Tamamlama: 26.000) | | SSK / BAĞ-KUR (25.000 TL) | 25.000 | %10 | 27.500 | | SSK / BAĞ-KUR (30.000 TL) | 30.000 | %10 | 33.000 | | SSK / BAĞ-KUR (40.000 TL) | 40.000 | %10 | 44.000 | | Taban Memur Emekli Aylığı | 31.528 | %8 | 34.050 |
Refah payında prim günü ve basamak kriteri
Enflasyon farkının ardından devreye alınması tartışılan ilave refah payı ödemesinde üç temel kriter masada bulunuyor: Emeklinin ödediği prim miktarı, toplam prim gün sayısı ve yaş durumu. Ayrıca sigortalılık statüsü (SSK, BAĞ-KUR veya Emekli Sandığı), yurt dışı borçlanma durumu ve emeklilik sonrası aktif çalışma hali de kriterler arasında inceleniyor.
Taslak çalışmada prim gününe dayalı 3 bin 600, 4 bin 700 ve 9 bin gün gibi 3 ya da 4 ayrı kademe oluşturulması planlanıyor. Sisteme daha uzun süre ve daha yüksek matrahtan prim ödeyen hak sahiplerine daha yüksek oranda ek ödeme verilmesi hedefleniyor. Düzenlemenin yasalaşma sürecinin aralık ayı sonu veya ocak ayı başında TBMM gündemine taşınması bekleniyor.