ANKARA — Ticaret Bakanlığı, dış ticaret işlemlerinde vergi kayıp ve kaçağını önlemek amacıyla yürüttüğü sonradan ve ikincil kontrol denetimlerinde yılın ilk 10 ayında 14,1 milyar lira tutarında ek tahakkuk ve ceza kararı düzenledi.
Ticaret Bakanlığının 2027 Yılı Bütçe Teklifi verilerine göre, ocak-ekim döneminde kesilen bu ceza tutarı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 51 oranında artış gösterdi. Halihazırda 18 gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüğü üzerinden hizmet veren Bakanlık, Türkiye'deki toplam vergi gelirlerinin yaklaşık yüzde 20'sini gümrük idareleri aracılığıyla tahsil ediyor.
Yapay zeka destekli iki aşamalı denetim
Yasa dışı ticaretle mücadele ve kamu gelirlerinin korunması kapsamında tüm dış ticaret işlemleri risk analizinden geçiriliyor. Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen çalışmalarda, denetim etkinliğini artırmak için yapay zeka algoritmaları ve ileri analitik modellemelerden yararlanılıyor.
Bu çerçevede yılın 10 aylık döneminde uygulanan sonradan kontrol programı kapsamında 234 firma, ticari kayıtları ve belgeleri üzerinden denetlendi. Gümrük beyannamelerinin ilgili birimlerce yeniden incelenmesini kapsayan ikincil kontrol çalışmalarında ise 4 bin 442 firma tarafından tescil edilen 31 bin 750 beyanname mercek altına alındı. Bakanlık, mevzuata uygun hareket eden dış ticaret erbabının haklarını gözetmeyi ve haksız rekabeti önlemeyi hedefliyor.

