ANKARA — DEM Parti Hakkari Milletvekili Öznur Bartin, Hakkari'de verilen maden ruhsatlarının ekolojik etkileri ile denetim süreçlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıdı. Bartin, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın yazılı olarak yanıtlaması istemiyle soru önergesi verdi.
Hangi veriler ve sorunlar öne çıktı?
Önergenin gerekçesinde, Bakanlığın daha önceki yanıtlarına atıfta bulunularak Hakkari'deki madencilik faaliyetlerine ilişkin güncel veriler paylaşıldı. Buna göre 2020-2025 yılları arasında kentte toplam 129 maden ruhsatı verildiği ve bunların 90'ının aktif olduğu aktarıldı. Kent genelinde 119 arama ve 41 işletme ruhsatı bulunduğu, 2024 yılında ise 12 ruhsat sahasında üretim gerçekleştirildiği belirtildi.
Gerekçede, bazı ruhsat sahiplerine ilişkin bilgilerin "ticari sır" gerekçesiyle kamuoyuyla paylaşılmadığına dikkat çekildi. Cilo ve Sat Dağları, meralar, su havzaları ile diğer hassas ekolojik alanlar üzerindeki etkilerin kamu yararı ve ekolojik güvenlik çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Önerge metninde ayrıca Yüksekova Beşbulak köyündeki mera ve yayla erişimi sorunları, Dağlıca ve bağlı mezralardaki güvenlik kısıtlamaları, Hakkari-Van karayolundaki riskler ile Derecik Xoşnav köyündeki orman kesimi iddiaları da sıralandı. Heyelan nedeniyle zarar gören Akçalı'daki entegre katı atık tesisinin durumu ve TÜİK'in 2025 istihdam verileri de kentin öncelikli sorunları arasında yer aldı.
Bakan Bayraktara yöneltilen sorular neler?
Milletvekili Öznur Bartin, Bakan Bayraktar'dan şu sorulara yazılı yanıt talep etti:
- 90 aktif ruhsatın her biri bakımından ruhsat türü, alan büyüklüğü, bulunduğu ilçe ve mevcut faaliyet durumu nedir?
- Aktif maden ruhsatlarının kaçı Cilo ve Sat Dağları, milli parklar, mera ve orman alanları ile su havzalarının içinde veya ekolojik etki alanında bulunmaktadır?
- 2024 yılında üretim yapılan 12 ruhsat sahasında çıkarılan madenin türü, üretim miktarı ve işletme izni tarihi nedir?
- Çevresel etkisi bulunan faaliyetlerde, "ticari sır" gerekçesiyle açıklanmayan bilgiler yerine kamuoyunun erişebileceği verilerin kapsamı neden genişletilmemektedir?
- Maden ruhsatlarının su kaynakları, meralar, ormanlar, tarım, hayvancılık ve biyoçeşitlilik üzerindeki kümülatif etkisini inceleyen il ölçekli bir çalışma yapılmış mıdır?
- Hakkari'deki maden faaliyetlerine ilişkin Bakanlığa ulaşan itiraz, şikâyet ve iptal talebi sayısı kaçtır ve bunların kaçı sonuçlandırılmıştır?
- Yeni ruhsatlandırma süreçlerinde halkın yaşam alanları ve geçim kaynakları üzerindeki etkileri gözeten ilave bir değerlendirme mekanizması planlanmakta mıdır?
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının, TBMM İçtüzüğü kapsamında soru önergesine vereceği yazılı yanıt bekleniyor.

