BERLİN — Almanya merkezli Ekonomi Araştırma Enstitüsü (Ifo), federal hükümetin özel fonlar kanalıyla sağladığı yeni borçlanma kaynaklarını taahhüt edilen kalıcı altyapı projeleri yerine günlük kamu harcamalarında kullandığını açıkladı.
Münih merkezli enstitünün yayımladığı "Federal Yatırımların İzlenmesi" başlıklı analiz raporunda, köprü, demiryolu, yol ve iklim projeleri için ayrılması gereken kaynakların büyük kısmının maaş ve fatura gibi bütçe masraflarına kaydırıldığı belirtildi.
346 milyar avroluk kaynak yatırıma dönüşmedi
Analize göre, Altyapı ve İklim Nötrlüğü Özel Fonu (SVIK) üzerinden bu yılın ilk altı ayında temin edilen 21,6 milyar avroluk yeni kredinin yalnızca 10,1 milyar avroluk kısmı fiili yatırımlara dönüştürüldü. Veriler, kullanılan borçların yüzde 53'ünün hedeflenen alanların dışında harcandığını ortaya koydu. Fonun yürürlüğe girmesinden bu yana geçen sürede ise tahsis amacına aykırı kullanım oranının yüzde 75 seviyesine ulaştığı hesaplandı.
Raporda, federal hükümetin Haziran 2026'ya kadar fon bünyesinde toplam 45,9 milyar avro kredi kullandığı, ancak yatırımlardaki reel artışın 11,3 milyar avroda kaldığı vurgulandı. Aradaki 34,6 milyar avroluk yatırım açığının, genel bütçedeki cari açıkları kapatmak ve harcama alanı oluşturmak maksadıyla değerlendirildiği kaydedildi.
Gelecek nesiller karşılıksız borç ödeyecek
Çalışmayı değerlendiren Ifo araştırmacısı Emilie Höslinger, kamu kaynaklarının kalıcı ekonomik değer üretmeyen harcamalara yönlendirilmesini eleştirerek şu ifadeleri kullandı:
"Fonlar kalıcı yatırımlar yerine fiilen devletin günlük masraflarına akıyorsa gelecek nesiller karşılığında hiçbir ekonomik kazanç olmaksızın sadece bu borçları ödemek zorunda kalacak."
Ifo uzmanı Max Lay ise hükümetin bu hamleyle Almanya anayasasında yer alan "borç freni" mekanizmasını fiilen baypas ettiğini ve ülkenin mali disiplin konusundaki uluslararası itibarını zedelediğini vurguladı.