TOKYO — Japonya ekonomisi, İran'daki savaşın tetiklediği yüksek enerji maliyetleri, olumsuz hava koşulları ve depremin etkisiyle yılın üçüncü çeyreğinde durgunluk yaşadı. Kabine Ofisi'nin pazartesi günü açıkladığı öncü verilere göre, ülkenin reel gayrisafi yurt içi hasılası (GSYH) temmuz-eylül döneminde bir önceki çeyreğe kıyasla neredeyse sabit kaldı.
Açıklanan veri, yüzde 0,1 seviyesindeki büyüme beklentisinin altında kalırken, bir önceki çeyrekte kaydedilen yüzde 0,4'lük büyümenin de belirgin biçimde gerisinde gerçekleşti. Yıllıklandırılmış bazda ise ekonomi, yüzde 0,2'lik büyüme öngörülerine karşın yüzde 0,1 küçüldü.
Enerji maliyetleri ve zayıf yen baskısı
Petrol ihtiyacının neredeyse tamamını ithalatla karşılayan Japonya, İran'daki savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatların aksaması ve yükselen petrol fiyatlarından ağır darbe aldı. Artan enerji maliyetleri işletmelerin ve hanehalkının yükünü artırırken, zayıf yen kuru da ithalatı daha pahalı hale getirdi. ABD dolarının son dönemde 160 yen civarında işlem görmesi, beş yıl önceki 115 yen altı seviyelere kıyasla kur baskısını gözler önüne serdi.
Taze gıda hariç enflasyon ağustosta yüzde 1,7 iken eylülde yüzde 2,1'e yükselerek Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) yüzde 2'lik hedefini aştı. Reel özel tüketim çeyreklik bazda yüzde 0,3 gerilerken, Bloomberg Economics'ten Taro Kimura tayfun ve şiddetli yağışların tüketicileri mağazalardan uzak tuttuğunu belirtti.
Deprem üretimi vurduğu öne sürüldü yatırımlar destekledi
İthalatın yüzde 2,5 artıp ihracatın yüzde 0,2 azalmasıyla net ihracat büyümeden 0,6 puan götürdü. Temmuz ayında Kyushu adasında meydana gelen deprem fabrika üretimini aksatırken, dijital teknoloji talebi sayesinde işletme yatırımları yüzde 1,6 (yıllıklandırılmış yüzde 6,8) arttı ve kamu stok birikimi büyümeye destek verdi.
Capital Economics'ten Marcel Thieliant verinin ayrıntılarını "oldukça cesaret kırıcı" diye nitelerken, enflasyon baskısı nedeniyle BoJ'un aralık ayında daha agresif bir faiz artırımına gidebileceğini öngördü. Öte yandan Başbakan Sanae Takaichi hükümetinin gıda vergisini düşürme planı artan kamu borcu nedeniyle finansman belirsizliğiyle karşı karşıya bulunuyor. Uluslararası Para Fonu (IMF) ise Japonya'nın dolar cinsinden nominal GSYH sıralamasında 2026'da dördüncü sıradan 2027'de Hindistan ve İngiltere'nin gerisinde kalarak altıncı sıraya düşeceğini tahmin ediyor.

