İSTANBUL — Sonbahar aylarında günlerin kısalması ve hava sıcaklıklarının düşmesi, insan vücudunun biyolojik saatini ve günlük enerji dengesini doğrudan etkiliyor. Yaz mevsiminin ardından sabahları uyanmakta zorlanan ve gün içinde sürekli dinlenme ihtiyacı hisseden bireylerde görülen bu değişim, mevsimsel etkenlerin fizyolojik yansımaları arasında yer alıyor.
Melatonin dengesi ve azalan gün ışığı
Uyku ve uyanıklık döngüsünü düzenleyen temel unsurların başında karanlık ortamda salgılanan melatonin hormonu geliyor. Sonbaharla birlikte havaların erken kararması ve gün ışığına maruz kalma süresinin azalması, melatonin hormonunun salgılanma zamanlamasını öne çekiyor. Bu durum akşam saatlerinde beklenenden daha erken uyuma isteği doğururken, sabah saatlerinde dinç uyanmayı güçleştiriyor.
Hareketsizlik ve mevsimsel yorgunluk
Hava koşullarının serinlemesiyle açık alanda geçirilen zamanın kısıtlanması, günlük fiziksel aktivite düzeyini düşürüyor. Hareketsiz yaşam tarzı ise vücudun enerji seviyesini azaltarak gün içindeki halsizlik ve yorgunluk hissini artırıyor. Uzmanlar, mevsim geçişlerinde düzenli yürüyüşler yapmanın ve gün ışığından olabildiğince yararlanmanın biyolojik saatin korunmasında etkili olduğunu belirtiyor.