VAN — Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (YYÜ) Mühendislik Fakültesi Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Özkan Atan ve Almanya'daki proje ortakları, demir yolu taşımacılığında enerji verimliliğini artırmak amacıyla Soğutmalı Demiryolu Vagonları ve Konteynerleri İçin Rejeneratif Enerji Sistemi geliştirdi. Avrupa Birliği ve TÜBİTAK tarafından desteklenen çalışma, yaklaşık iki yıllık bir araştırmanın sonucunda ortaya çıktı.
Soğuk zincirde dizel jeneratör ihtiyacı azalacak
Geliştirilen sistem, trenlerin frenleme sırasında açığa çıkardığı enerjiyi yeniden elektrik enerjisine dönüştürmeyi esas alıyor. Elde edilen elektriğin, özellikle gıda ve ilaç gibi belirli sıcaklık koşullarında taşınması gereken ürünlerin bulunduğu soğutmalı vagon ve konteynerlerde kullanılması planlanıyor. Bu sayede soğutma sistemlerinde kullanılan dizel jeneratörlere duyulan ihtiyacın azaltılması, yakıt tüketiminin düşürülmesi ve karbon salımının sınırlandırılması hedefleniyor.
Uluslararası iş birliğiyle hazırlanan proje, daha önce 2024 yılında ABD'de düzenlenen CES fuarında ve 2025 yılında Finlandiya'daki Slush etkinliğinde tanıtıldı. Çalışma ayrıca Antalya'da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nda (COP31) bilim dünyasıyla paylaşıldı.
Tır dorselerine de uyarlanması hedefleniyor
Doç. Dr. Özkan Atan, projenin ulaşım sektöründeki enerji tüketimini daha verimli hale getirmeyi ve karbon salımını azaltmayı amaçladığını belirtti. Sistemin daha verimli ve kullanışlı hale getirilmesi için çalışmaların sürdüğünü ifade eden Atan, geliştirilen teknolojinin yalnızca tren vagonlarında değil, kara yolu taşımacılığında kullanılan tır dorselerinde de uygulanabilecek boyutlara indirilmesini hedeflediklerini kaydetti. Böylece soğuk zincir taşımacılığında enerji ihtiyacının daha verimli karşılanmasına yönelik yeni bir çözüm sunulması amaçlanıyor.

