Ekonomi

1 Euro 1 Dolar oldu! Euro Dolar karşısında neden düşüyor?

Küresel para piyasalarıda 20 yıl sonra 1 ABD Doları Avrupa Birliği ortak para birimi 1 Euro'ya (Avro) eşit oldu. Bu düşüş alım fırsatı mı?

dolar euro döviz

Avrupa Birliği’nin ortak para birimi Euro (Avro), ABD doları karşısında tarihi günler yaşıyor. Avrupa Birliği’nin ilk kurulduğu dönemde henüz Euro’nun emekleme dönemi olarak kabul edilebilecek dönemden tam 20 yıl sonra Dolar ve Euro para piyasalarında ilk kez neredeyse 1'e 1 oranına geldi.

ABD Merkez Bankası Fed’in yüksek enflasyon (yüzde 8) ile mücadele kapsamında faiz artırımı, Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle başlayan yaptırımlar sonrasında küresel ekonomide yaşanan krizler, 2022’nin başından bugüne (Yılbaşında Euro/ Dolar paritesi 1,13 seviyelerinde seyrediyordu) dolara değer kazandırırken Euro’ya kaybettiriyor.

Euro/Dolar paritesinde 12 Temmuz 20022 Salı günü itibariyle Euro 1.0040 dolara seviyelerindeydi.

Doların güçlenmesi tatil konusunda Avrupa Birliği ülkelerini düşünen ABD vatandaşlarını ve ABD’li tüketicileri de satın alma gücü bakımından sevindirdi.

Paritenin neredeyse eşitlenmesi neticesinde emtia türleriden tahılda fiyatların düşmesi beklenirken, işletmelerin ve hane halkının giderlerini artıran enflasyonu azaltması bekleniyor.

Ekonomistler Euro’daki bu düşüşün aynı zamanda küresel ticaretin yavaşladığının işareti olarak görüyorlar ve küresel ekonomik durgunluğa sebep olabileceği konusunda endişelerini dile getiriyorlar. Bu kritik değişimin tüketicileri, işletmeleri ve gezginleri etkileyebileceği vurguluyorlar.

Euro dolar karşısında neden düşüyor?

Dolar Euro paritesindeki gelinen durumun arkasında öncelikle Rusya’nın Ukrayna'yı işgali ile birlikte birçok etken var.

Rusya’nın işgali sonrası bölgedeki savaş öncelikle dünyadaki gıda arzına büyük bir darbe vurdu. Bununla birlikte enerji fiyatlarında meydana gelen yükselme de süreci alevlendirdi.

Rusya’nın doğalgaz ve petrol rezervlerine muhtaç haldeki Avrupa Birliği’nin ithalatına vurulan Rusya’nın darbesi de Euro’nun gerileme nedenlerinin başında geliyor.

Avrupa Birliği bünyesindeki 27 ülke, doğudaki komşuları Ukrayna’ya yönelik Rusya’nın işgali karşısında tepkilerini ve yaptırımlarını ortaya koydu.

AB, Rusya’dan ithal ettiği fosil yakıtlara farklı kaynak arayışına girdi. Moskova ise AB ülkelerinin bu tutumuna cevap olarak AB’ye gönderdiği doğal gaz akışını sert bir biçimde yavaşlattı.

Pandemi nedeniyle ekonomisi etkilenen AB ülkelerinin Rusya’nın gaz hamlesi ile maliyetleri daha da arttı.

Avrupa kıtasında bu gelişmeler yaşanırken diğer taraftan Amerika Birleşik Devletleri'nin Merkez Bankası Fed, ülkenin gördüğü tarihi enflasyon nedeniyle agresif bir biçimde faiz oranlarını yükseltti.

ABD diğer taraftan devlet hazinesine ait bonolarının faiz getirilerini yükseltince dolar eurodan daha çekici hale geldi ve yatırımcılar dolara yöneldi.

2022 yılının başından beri Amerikan Merkez Bankası Fed şahin bir politika izleyerek faiz oranlarını 7 ayda tam üç kez artırdı.

Fed yaptığı faiz artışlarının enflasyonu kontrol altına almak için yeni stratejilerinin bir sonucu olarak nitelerken yıl sonuna kadar dört kez daha faizlerde artış planladıklarının da sinyalini verdi.

Avrupa Merkez Bankası’nın enflasyonu yeniden yüzde 2 seviyesine geri getirmek istemesi nedeniyle faiz oranlarında artışa gitmesi bekleniyor.

Fakat ABD’ye bakarak AB bu süreçte biraz yavaş kaldı. Avrupa Merkez Bankası Temmuz ayı için faizlerde yüzde 0,25’lik bir artırım öngörürlem ABD Merkez Bankası Fed’in Haziran ayında olduğu gibi bu ayda faizleri yüzde 0,75 artırması bekleniyor.

Yatırımcılar tarafından küresel piyasalarda dolar güvenli liman olarak kabul edilirken, yatırımcıların belirsiz bir ekonomik sahada veya Avrupa’da yatırım manevrası yapması beklenmiyor. Bu süreç de doları daha güçlü hale getiriyor.

Dünyada ünlü yatırım danışmanlık şirketlerinden RSM baş ekonomisti Joe Brusuelas, 2022 Nisan ayı sonunda değer kazanan dolar ile ilgili, Avrupa ekonomisinin istikrarsız konumu konumuna dikkat çekerken, küresel ekonomide uluslararası yatırımcılar ve ticari çıkarlar için doların güvenli liman statüsünün devam etmesini beklediklerini duyurmuştu.

Parite euro için ne anlama geliyor?

Küresel piyalarda Euro Dolar paritesine ilişkin endişelere rağmen, bazı ekonomistler, Euro-Dolar paritesinin psikolojik bir dönüm noktasına geldiği yorumlarını yapılıyor.

Uzmanlar 2008 yılında 1,60 dolar civarında olan Euro’nun zirve yaptığı dönemlere çok uzak olduğunu hatırlatırken bir dönüm noktasının olmasının şart olmayacağını belirti.

Küresel boyutta döviz ticareti yapan FxPro Kıdemli Piyasa Analisti Alex Kuptsikevich, Avrupa’nın artık yumuşak nitelikte piyasalara verdiği güvenceleri ve küresel ekonomik durgunluk ile ilgili mütevazı sayılacak eylemlerden kurtulması gerektiğine işaret ediyor.

Bu sürecin beklemeye değer olduğuna dikkat çeken Kuptsikevich, tek bir para birimi üzerindeki bu baskının gelecekte devam edebileceğini öngördüğünü belirtti ve Avrupa Merkez Bankası’nın kıtadaki diğer merkez bankaları ile iktidarların amortisman kaygılarına cevap vermek zorunda kalacağını söyledi.

Almanya’nın en büyük bankası Deutsche Bank Research’ün 12 Temmuz Salı günü kamoyuna yaptığı açıklamada, Euro Dolar paritesi sebebiyle olağanın dışında bir risk profili beklentisine sahip olmadıklar vurgulandı. Yer verilen analize göre, bu durumun psikolojik etkisi çok önemli ve yatırımcılar daha çok piyasalara, nakit akışlarına ve likiditeye odaklanacaklar .

Bu işletmeler ve tüketiciler için ne anlama geliyor?

Euro ve Dolar başta olmak üzere küresel piyasalardaki para birimlerindeki bu tedirgin eden hareketlilik ürünlerini ihraç eden veya yabancı hammadde ithalatıyla varlığını sürdüren işletmeleri derinden etkiyebilir.

Para piyasalarındaki bu değişimlerin eşzamanlı olarak uzun süredir stabil bir grafik sergileyen tahıl gibi emtia fiyatlarını etkilemesi de tüketicilerin aleyhine sonuçlanabilir.

Avrupa’da ihracat yapan işletmeler için öneri ise Euro karşısında daha zayıf olan ülkelere ihracatlarını yönlendirerek faaliyetlerini daha çekici hale getirmeleri.

Bu sayede alıcı ülkeler karşısında daha fazla getiri beklentisi doğuyor. Uzmanlara göre ihracattan elden edilen kazanç arttıkça 19 AB ülkesinin enflasyonla mücadelesi daha dengeli hale gelebilir.

Diğer taraftan bir başka konu da ithal edilen herhangi mal veya hammaddenin daha pahalı hale gelmesi de öngörülüyor.

Böyle durum olması durumunda değişen döviz kurları nedeniyle ihracatçılar kazançlı çıkarken ithalatçıların kaybı farklı bir sorunlu tablo çıkarabilir.

Uzmanlar göre Dolar karşısında ve diğer ülke paraları karşısında değer kaybeden ve zayıflayan Euro, Avrupa Birliği ekonomisinin daha yavaş büyümesine neden olacak.

Euro'nun düşüşünü yorumlayan Uluslararası Finans Enstitüsü baş ekonomisti Robin Brooks, AB’de finansal koşulların ABD veya Japonya'daki krizden daha fazla sıkılaşmış olmasına dikkat çekerek Euro Bölgesinin ekonomide resesyona girdiğinin daha net ortaya çıktığını iddia ediyor.

Güçlenen doların ise Amerika Birleşik Devletleri için birbirinden farklı bir dizi fırsatı ve sorunu beraberinde getirmesi bekleniyor.

ABD Doları’nın değer kazanması yabancı alıcıların satın alma gücünü azalttığı için bu durum ABD’nin ihracatına zarar verebilir.

Comerica Wealth Management baş yatırım yetkilisi John Lynch, ihracattaki bu gerileme ihtimalinin ABD'li çok uluslu şirketlerin karlılıkları üzerindeki para birimi takaslarını de etkileyeceğini iddia ediyor.

Tahıl ve endüstriyel metaller gibi emtiaların son dönemde daha pahalı hale geldiği bilgisini paylaşan Infrastructure Capital Management CEO'su Jay Hatfield ise güçlü bir doların emtia fiyatlarını yeniden kontrol altına almaya yardımcı olabileceği tespitini yapıyor.

Hatfield yaptığı açıklamada güçlenen doların, küresel emtia fiyatlarını aşağıya doğru çektiğini, bunun nedeninin ise birçok emtianın dolar cinsinden fiyatlandırılmasını gösteriyor.

Hatfield’e göre küresel emtia fiyatlarındaki düşüşün fiyat endekslerine yansımasıyla ABD’deki enflasyon sonbaharda önemli ölçüde düşecek.

Euro-Dolar Paritesindeki değişim gezginler açısından ne anlama geliyor?

Doların Euro karşısında aşırı değer kazanması ile Euro bölgesindeki Avrupalılar ve geliri avro olanlar için yurtdışı seyahatleri daha pahalı hale gelecek. Dolarla harcamalar yapmanın ciddi maliyetleri olacak.

Diğer taraftan ABD’li gezginler açısından Avrupa'yı gezmek isteyen seyyahkar, 1'e 1'e yakın Euro Dolar paritesi nedeniyle daha avantajlı olacak.

Satın alma süreçleri konusunda sorun yaşamayacak ABD’llliler, Almanya, Fransa, İtalya , Yunanistan ve İspanya gibi Avrupa’nın en ünlü destimasyonlarını gezerken daha fazla alım gücüne sahip olacak.

Dolar ve Euro paritesindeki bu değişim , Euro bölgesi dışında seyahat eden ABD vatandaşlarına da fayda sağlayacak.

Dolar sadece Euro karşısında değil Kanada ve Avustralya doları, Meksika pesosu ve Güney Kore parası karşısındaki değer kazanmaya devam ediyor.

DOSYAHABER.COM