ATM’ler kapanıyor: Türkiye detayı ne söylüyor?

📍 Paris – 25 Şubat 2026 | Küresel ölçekte ödeme alışkanlıkları hızla dijitalleşiyor. Fransa Merkez Bankası (Banque de France), nakit kullanımını “vatandaşlık hakkı” olarak tanımlarken, ülkede ATM sayısındaki düşüş dikkat çekti. Resmi verilere göre 2024 yılında 1.500 ATM kapandı ve toplam sayı 42.578’e geriledi. Aynı dönemde nakit çekim adetleri %4,3 düştü. 💳

Fransa’da tablo: Daha az ATM, daha yüksek tutar 💶

Banque de France verileri, vatandaşların daha seyrek ama daha yüksek tutarlarda nakit çektiğini gösteriyor. 2014’te 82 euro olan ortalama çekim tutarı, 2024’te 126 euroya yükseldi. Bu eğilim, ATM ağının daralmasına rağmen nakdin tamamen terk edilmediğine işaret ediyor.

Uzmanlara göre nakit, internet kesintisi ve teknik arızalar gibi olağanüstü durumlarda güvence işlevi görüyor. Özellikle yaşlı nüfus ve düşük gelir grupları için finansal sisteme erişimde kritik rolünü sürdürüyor.

Türkiye’de dijital hız, nakitte direnç 🇹🇷

Türkiye’de ise ödeme sistemleri altyapısı güçlü bir dijital ivme sergiliyor. Bankalararası Kart Merkezi verileri, kartlı ödemelerin toplam içindeki payının her yıl arttığını ortaya koyuyor. Pandemi sonrası temassız ödeme kalıcı hale geldi; QR kod ve FAST gibi anlık sistemler küçük tutarlarda dahi nakdi ikame ediyor.

Buna karşın Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası verileri, tedavüldeki banknot hacminin nominal olarak artmaya devam ettiğini gösteriyor. Emisyon hacmi, ekonomik aktivite ve fiyat seviyeleriyle paralel seyrediyor. Fransa’da ATM sayıları azalırken, Türkiye’de kamu bankalarının ortak ATM uygulamaları ve yaygın şube ağı sayesinde nakde erişim kanalları güçlü yapısını koruyor.

Dengede iki eksen: Dijitalleşme ve kapsayıcılık ⚖️

Avrupa’da ATM ağının daralması, maliyet ve güvenlik gerekçeleriyle açıklanıyor. Ancak finansal kapsayıcılık tartışması büyüyor. Nakit erişiminin azalması, kırılgan gruplar için risk oluşturabilir.

Türkiye’de politika seti, dijital dönüşümü hızlandırırken nakit altyapısını tamamen geri çekmemeyi tercih ediyor. Uzmanlar, hibrit modelin kısa vadede daha sürdürülebilir olabileceğini belirtiyor.

Önümüzdeki dönemde soru net: Dijitalleşme hızlanırken, nakit kamusal bir güvence olarak kalabilecek mi? Veriler, her iki ülkede de “tam kopuş” yerine kontrollü geçişe işaret ediyor.