Konut Krizi Derinleşiyor: Türkiye OECD’yi Geride Bıraktı 🏠

Son beş yılda konut fiyatları yüzde 1.640 arttı. Türkiye, fiyat artış hızında OECD ülkelerini açık ara geride bırakarak barınma krizini derinleştirdi.

Pandemi sonrası küresel ölçekte yükselen konut fiyatları, Türkiye’de benzeri görülmemiş bir ivme kazandı. Yüksek enflasyon ve döviz kuru baskısıyla birlikte 2021-2025 döneminde konut fiyatları kümülatif olarak yüzde 1.640 arttı. Bu, fiyatların yaklaşık 17 katına çıkması anlamına geliyor. 📈

OECD ile Fark Açıldı 🌍

Aynı dönemde OECD ülkelerinde konut fiyatlarındaki ortalama artış yüzde 48 seviyesinde kaldı. Böylece Türkiye’deki yükseliş, OECD ortalamasının yaklaşık 34 katına ulaştı. İkinci sırada yer alan Macaristan’da artış yüzde 85 olurken; Çekya, Portekiz ve Estonya gibi ülkelerde oranlar yüzde 90 bandında seyretti. Avrupa Birliği ortalaması ise yüzde 30’un altında kaldı.

En Sert Yükseliş 2022’de 🧭

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre, konut fiyatlarında yıllık bazda en yüksek artış 2022 yılında yaşandı. Bu dönemde fiyatlar bir yılda yüzde 150’nin üzerine çıktı. 2023’te artış hızı yüksek seyrini korurken, 2024 ve 2025’te oranlar görece gerilese de geçmiş yıllardaki birikimli artışlar konuta erişimi daha da zorlaştırdı.

Enflasyonu İki Kat Aşan Fiyatlar ⚖️

Nefes’te yer alan habere göre, son beş yılda tüketici enflasyonu resmi verilere göre yaklaşık yüzde 720 arttı. Buna karşılık konut fiyatlarındaki yükseliş, enflasyonun iki katından fazla gerçekleşti. Uzmanlar, bu tablonun özellikle dar ve orta gelirli kesimler için ev sahibi olmayı neredeyse imkânsız hale getirdiğine dikkat çekiyor.

Ev Sahipliği Geriliyor 👨‍👩‍👧‍👦

Hızlı fiyat artışları, ev sahipliği oranlarına da yansıdı. Türkiye’de 2014 yılında yüzde 61’in üzerinde olan ev sahipliği oranı, 2023 itibarıyla yüzde 56 seviyelerine kadar düştü. Ekonomistler, mevcut eğilimin sürmesi halinde bu oranın önümüzdeki yıllarda daha da gerileyebileceği uyarısında bulunuyor.

Kiralar da Katlandı 💸

Konut fiyatlarındaki yükseliş, kira piyasasını da sert biçimde etkiledi. OECD ülkelerinde son beş yılda kiralar ortalama yüzde 30 civarında artarken, Türkiye’de kira artışı yüzde 1.400’ün üzerine çıktı. Bu tablo, barınma maliyetinin kiracılar için de sürdürülemez bir noktaya geldiğini gözler önüne seriyor.

Uluslararası Karşılaştırma Tablosu 📊

Uzmanlar, barınma krizinin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda sosyal bir sorun haline geldiğini vurguluyor. Konut arzının artırılması, sosyal konut projeleri ve kredi erişiminin yeniden düzenlenmesi gibi adımların atılmaması halinde, krizin derinleşerek devam edebileceği belirtiliyor. ⚠️