Sigara ve abur cubura yeni kesinti: Fatura kabaracak

💰 ANKARA, 1 Ekim 2026 — Sağlık Bakanlığı bünyesinde hazırlandığı bildirilen 25 maddelik kanun teklifi taslağı, tütün ürünlerinden şekerli içeceklere kadar geniş bir ürün grubuna yeni mali yük getirmeyi öngörüyor. “Sağlıklı Hayata Katkı Fonu” adı verilen düzenleme kapsamında sigaradan paket başına 20 TL, bazı ambalajlı atıştırmalıklardan ise satış fiyatının yüzde 20’si oranında katkı payı alınması planlanıyor. Taslak henüz yasalaşmadığı için söz konusu rakamlar yürürlükteki yeni bir vergi veya kesinleşmiş zam niteliğinde değil.

Düzenlemenin ekim veya kasım ayında TBMM Başkanlığına sunulması hedefleniyor. Taslağın gerekçesinde oluşturulacak kaynağın koruyucu sağlık hizmetleri ve sağlıklı yaşam politikalarının finansmanında kullanılması öngörülüyor. Düzenleme mevcut haliyle kabul edilirse özellikle sigara, şekerli içecek ve yüksek kalorili atıştırmalık tüketen vatandaşların ödediği tutarlarda doğrudan artış gündeme gelecek.

🚬 Sigaraya paket başına 20 TL

Taslağın en dikkat çekici maddelerinden biri tütün ürünlerini ilgilendiriyor. Paketli tütün ürünlerinden paket başına 20 TL, paketlenmeden kilogram üzerinden satılan tütünden ise kilogram başına 100 TL katkı payı alınması öngörülüyor.

Bu tutar mevcut ÖTV sisteminden ayrı olarak oluşturulması planlanan Sağlıklı Hayata Katkı Fonu için gündeme getiriliyor. Türkiye’de sigaralar halihazırda nispi ÖTV, asgari maktu ÖTV ve maktu ÖTV mekanizması üzerinden vergilendiriliyor. Dolayısıyla taslak yasalaşırsa tütün ürünlerindeki mevcut vergi yüküne yeni bir mali unsur eklenmiş olacak.

Haberde kullanılan yıllık 5,5 milyar paket tüketim hesabı üzerinden yalnızca bu kalemden yaklaşık 110 milyar TL kaynak oluşturulabileceği hesaplanıyor. Ancak bu rakam gerçekleşmiş kamu geliri değil; taslakta öngörülen 20 TL’lik kesintinin tüketim miktarıyla çarpılması sonucu ortaya çıkan tahmini tutar.

🍫 Çikolata, cips ve benzeri ürünlere yüzde 20

Yeni mali yük yalnızca sigarayla sınırlı değil. Taslakta “aşırı tüketimi önerilmeyen” atıştırmalık ürünlerden satış fiyatının yüzde 20’si oranında katkı payı alınması öngörülüyor. Hangi ürünlerin kesin olarak bu sınıfa gireceğinin ise düzenlemenin nihai metni ve uygulama esaslarıyla netleşmesi gerekiyor.

Örneğin kapsama giren bir ürünün satış fiyatı 100 TL olarak kabul edildiğinde, yüzde 20’lik katkı payının tüketici fiyatına tamamen yansıtılması durumunda maliyet etkisi 20 TL seviyesine ulaşabilir. Ancak şirketlerin fiyatlandırma davranışı ve katkı payının uygulama biçimi kesinleşmeden bütün ürünlerin otomatik olarak yüzde 20 zamlanacağını söylemek mümkün değil.

Şekerli içecekler için ise farklı bir hesaplama sistemi planlanıyor. İçeceğin içerdiği şeker miktarına bağlı olarak 100 mililitre başına 5 TL’ye kadar katkı payı gündemde. Bu nedenle ürünün şeker oranı ve ambalaj büyüklüğü ödenecek tutarı doğrudan etkileyebilecek.

🏥 Toplanan para nereye gidecek?

Taslağa göre oluşturulacak fonun temel amacı koruyucu sağlık hizmetlerine yeni finansman sağlamak. Toplanan paranın okul beslenme programlarından çocukluk çağı obezitesiyle mücadeleye kadar çeşitli alanlarda kullanılması planlanıyor.

Fonun kullanım alanları arasında diş sağlığı taramaları, spor altyapısı ve sağlıklı yaşam projeleri de bulunuyor. Sigara bırakma polikliniklerinin teknik kapasitesinin artırılması ve nikotin tedavilerinin desteklenmesi de planlanan harcama alanları arasında gösteriliyor.

Ayrıca akciğer kanseri ve KOAH gibi tütün kullanımıyla bağlantılı hastalıkların erken teşhis, tarama ve tedavi süreçlerinin desteklenmesi hedefleniyor. Böylece hükümetin yaklaşımı, sağlık açısından riskli kabul edilen ürünlerden alınacak katkının koruyucu sağlık politikalarına aktarılması üzerine kuruluyor.

⚠️ Henüz zam gelmedi: Meclis aşaması bekleniyor

Düzenlemeyle ilgili en önemli ayrıntı ise henüz yürürlüğe girmiş olmaması. Kamuoyuna yansıyan metin, Sağlık Bakanlığı bünyesinde hazırlandığı bildirilen bir kanun teklifi taslağı niteliğinde. Taslağın AKP grubundaki teknik değerlendirmelerin ardından son halinin verilmesi ve daha sonra TBMM’ye sunulması bekleniyor.

Bu nedenle “sigaraya 20 TL zam geldi” veya “atıştırmalıklara yüzde 20 zam yapıldı” ifadeleri şu aşamada kesinlik taşımıyor. Meclis sürecinde oranların değiştirilmesi, bazı ürünlerin kapsam dışına çıkarılması veya teklifin mevcut haliyle yasalaşmaması mümkün.

📌 Düzenleme mevcut haliyle TBMM’den geçerse tüketici açısından en görünür sonuç sigarada paket başına 20 TL'lik yeni mali yük olacak. Atıştırmalıklar ve şekerli içeceklerde ise ürünün türüne göre değişen katkı payları gündeme gelecek. Gözler şimdi taslağın Meclis’e hangi hükümlerle geleceğine ve mali yükün perakende fiyatlarına nasıl yansıtılacağına çevrilecek.