DIŞ HABERLER — Düşüncelerin ve niyetlerin gerçekliği şekillendirebileceği fikrine dayanan "manifestation" (manifest) akımı, son yıllarda sosyal medyanın da etkisiyle küresel bir fenomene dönüştü. Kökeni antik Hindu, Yunan ve Mısır inanışlarına dayanan kavram, modern dünyada Rhonda Byrne'ün 2006 yılında yayımlanan ve 30 milyondan fazla satan "The Secret" kitabıyla popülerleşti. Google'da "manifesting" aramaları 2020 başında yüzde 600'ün üzerinde artarken, Cambridge Sözlüğü 2024 yılında bu kelimeyi yılın sözcüğü seçti. Bugün yalnızca TikTok'ta hayaldeki işi, ilişkiyi veya serveti nasıl çekeceğini anlatan 110 milyondan fazla paylaşım bulunuyor.
Z kuşağı neden bu akıma yöneliyor?
Kurumsal dinlerle bağı daha zayıf olan genç kuşaklar, geleceği kontrol etme hissini bu akımda arıyor. Eylül ayında yayımlanan bir Harris Poll araştırmasına göre ABD'deki Z kuşağının yarısından fazlası, geleceği üzerinde daha fazla kontrol sahibi olmak için spiritüelliğe veya manifest yöntemine yöneliyor. Ülkedeki 18-24 yaş arası gençlerin neredeyse yarısının herhangi bir dini aidiyeti bulunmuyor.
Akımın temel tekniklerinden biri olan görselleştirme, aslında profesyonel sporcular tarafından da on yıllardır kullanılıyor. Pozitif psikoloji öğretim görevlisi Emily vanSonnenberg bu tekniğin gücüne inandığını belirtse de New York Üniversitesi'nden psikoloji profesörü Gabriele Oettingen farklı düşünüyor. Oettingen'in araştırmaları, insanların bir hedef hakkında ne kadar çok hayal kurarsa ona ulaşmak için o kadar az çaba harcadığını gösteriyor. Diyet yapanlar üzerinde yapılan bir çalışmada, başarıyı en canlı şekilde hayal edenlerin en az kilo veren grup olduğu görüldü. Oettingen, "Hayatta pek çok engel var ve sadece bir şeylerin olacağını düşünmek yeterli değil" diyerek akımın sınırlarına dikkat çekiyor.
Milyon dolarlık koçluk sektörü ve eleştiriler
Manifest vaatleri zamanla dev bir ticari sektöre de dönüştü. Yaşam koçları, 20 dolarlık ses kayıtlarından 1 milyon dolara kadar çıkan bire bir özel programlara kadar pek çok ürün satıyor. UCLA'da psikiyatri profesörü olan Helen Lavretsky, bu yöntemin temel kuralının "asla şüphe etmemek" olduğunu ifade ediyor. Bu yaklaşım ise başarısızlık durumunda suçun yöntemde değil, inanan kişide aranmasına yol açıyor.
Eski bir manifest takipçisi ve koçu olan 34 yaşındaki Kanadalı YouTuber Danielle Ryan ise sektördeki çelişkiye dikkat çekiyor. Ryan, "Size 10 bin doları nasıl manifest edeceğinizi öğretebilirim diyenlerin tamamı, o 10 bin doları size bunu öğreterek kazandı" sözleriyle durumu özetliyor. Bu yaklaşımı sorumluluk almayı zorlaştıran "büyülü düşünme" olarak tanımlayan Ryan, herkesin birbirine sadece bu fikri sattığını fark ederek koçluğu bıraktığını belirtiyor.

