Terörsüz Türkiye yasası komisyondan geçti: Kritik eşik
Terörsüz Türkiye süreci için hazırlanan 12 maddelik teklif, yaklaşık 18 saatlik tartışmalı görüşmenin ardından komisyondan geçti.
📍 ANKARA — 8 Ağustos 2026 tarihinde TBMM Adalet Komisyonu’nda görüşülen Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi kabul edildi. Kaynak metne göre yaklaşık 18 saat süren toplantıda İYİ Parti ile MHP milletvekilleri arasında sert tartışmalar yaşandı. Teklifin bundan sonraki aşamada TBMM Genel Kurulu’nun gündemine gelmesi bekleniyor.
⚖️ “Genel af” tartışması büyüdü
Komisyondaki görüşmelerde en önemli tartışmalardan biri düzenlemenin hukuki niteliği üzerinden yürütüldü. Muhalefetten bazı milletvekilleri teklifin sonuçları itibarıyla “genel af niteliği taşıdığı” görüşünü savundu. AK Parti, MHP ve DEM Parti cephesinden ise düzenlemenin af olmadığı, belirli soruşturma, kovuşturma ve cezaların ertelenmesini öngördüğü belirtildi.
Teklifin içeriği incelendiğinde doğrudan ve koşulsuz bir genel af mekanizması yerine farklı sürelerde erteleme hükümlerinin getirildiği görülüyor. Düzenlemenin uygulanması ise PKK/KCK ve bağlantılı yapıların fiili varlığına son verdiğinin ve silahlarını teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi şartına bağlanıyor. Bu tespitin ayrıca Milli Güvenlik Kurulu tarafından teyit edilmesi ve kararın Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor. Teklifin hazırlık sürecine ilişkin daha önce yayımlanan bilgiler de düzenlemenin MGK teyidine bağlı olarak uygulanmasını öngördüğünü gösteriyordu.
🔥 Görüşmeler sırasında siyasi tansiyon da birçok kez yükseldi. Kaynak metne göre İYİ Partili milletvekilleri, teklifin tamamı üzerindeki konuşmalar sürerken maddelere geçilmesine itiraz etti. İYİ Parti Çanakkale Milletvekili Rıdvan Uz, tartışma sırasında Komisyon Başkanı Cüneyt Yüksel’e doğru yürürken diğer milletvekilleri araya girdi. Fiziksel temas yaşanmadan tarafların ayrıldığı aktarıldı.
İYİ Parti Adana Milletvekili Ayyüce Türkeş Taş’ın MHP’ye yönelik eleştirileri sırasında da milletvekillerinin karşılıklı ayağa kalktığı belirtildi. Görüşmeler boyunca zaman zaman verilen aralara rağmen komisyon çalışmalarını sürdürdü. Teklifin tamamı üzerindeki görüşmelerin yaklaşık 13 saat, toplantının bütününün ise yaklaşık 18 saat sürdüğü bildirildi.
🧾 5 yıl ve 10 yıllık erteleme ne anlama geliyor?
Teklifin en kritik düzenlemelerinden biri devam eden soruşturma ve kovuşturmalarla kesinleşmiş cezalar için öngörülen erteleme sistemi oldu. Düzenlemeye göre kapsama giren ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmanın 5 yıl ertelenmesi öngörülüyor.
15 yıldan fazla hapis, müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren kapsamdaki suçlarda ise süre 10 yıl olacak. Ancak örgüt faaliyeti kapsamında işlendiği belirtilen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet gerektiren bazı suçlar teklif kapsamının dışında bırakılıyor.
⏳ Erteleme süresi içerisinde yeniden terör suçu işlenmesi halinde kişinin yararlandığı erteleme kararının kaldırılması öngörülüyor. Sürenin yeni bir terör suçu işlenmeden tamamlanması halinde ise soruşturmalarda kovuşturmaya yer olmadığına, açılmış davalarda düşmeye karar verilebilecek. Kesinleşmiş mahkûmiyetlerde de benzer şekilde 5 veya 10 yıllık infaz ertelemesi uygulanabilecek.
Teklifte dikkat çeken bir diğer başlık tutuklama ve adli kontrol kararları oldu. Kapsama giren suçlar nedeniyle uygulanan tedbirlerin yetkili mahkemelerce yeniden değerlendirilmesi öngörülüyor. Şartların oluşması halinde tutuklama veya adli kontrol kararlarının kaldırılabilmesi mümkün olacak.
🏛️ Yetki Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığındaki kurulda
Teklifin 7’nci maddesi, uygulamayı takip edecek yeni bir kurul oluşturulmasını düzenliyor. Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlık etmesi öngörülürken Adalet, İçişleri, Dışişleri ve Milli Savunma bakanları da yapıda yer alacak.
Kurulda ayrıca Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreterinin bulunması planlanıyor. İhtiyaç halinde alt komisyonların oluşturulabilmesi ve farklı kurum temsilcilerinin toplantılara davet edilebilmesi de düzenlemede yer alıyor.
Silah, mühimmat, patlayıcı ve diğer malzemelerin teslim edilme biçimi de teklif kapsamında ayrıntılandırılıyor. Teslim edilen materyaller kayıt altına alınacak; uygulamanın usul ve esasları güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri ve Milli Savunma bakanlıkları tarafından belirlenecek.
📝 Düzenlemeden yararlanmak isteyen kişilere ise MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından 6 aylık başvuru süresi tanınması öngörülüyor. Başvurular Cumhuriyet başsavcılıklarına veya oluşturulacak kurulun görevlendireceği kurumlara yapılabilecek.
🔍 Gözler şimdi Genel Kurul’da
Komisyonda ayrıca eski HDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş üzerinden de siyasi tartışmalar yaşandı. Kaynak metinde, Murat Emir’in Demirtaş’ın durumuna ilişkin sözleri üzerine DEM Partili Saruhan Oluç’un tepki gösterdiği aktarılıyor. Düzenlemenin herhangi bir isim açısından doğrudan nasıl sonuç doğuracağı ise ancak teklifin kesinleşen metni ve ilgili yargı mercilerinin kararlarıyla netleşebilecek.
Teklifin komisyonda kabul edilmesi yasalaştığı anlamına gelmiyor. Düzenlemenin yürürlüğe girebilmesi için TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesi, Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanma sürecinin tamamlanması ve kanunun öngördüğü şartların gerçekleşmesi gerekiyor.
Siyasi tartışmanın Genel Kurul aşamasında daha da yoğunlaşması bekleniyor. Özellikle “af mı, erteleme mi?”, düzenlemenin hangi suçları kapsayacağı ve yargı süreçlerine nasıl yansıyacağı önümüzdeki görüşmelerin temel başlıkları olacak. Komisyondan geçen metinde Genel Kurul sırasında önergeyle değişiklik yapılabileceği için nihai hukuki tablo, teklif yasalaşmadan kesinleşmiş sayılmamalı.
